Nước xá xị – một thức uống quen thuộc với hương vị thảo mộc độc đáo, đã trở thành lựa chọn giải khát của nhiều người Việt. Tuy nhiên, ít ai biết được rằng đằng sau hương vị thơm mát ấy là cả một quy trình sản xuất công phu.
Từ việc chọn lựa nguyên liệu thiên nhiên cho đến từng bước pha chế và đóng gói, quy trình sản xuất nước xá xị đòi hỏi sự tỉ mỉ và công nghệ hiện đại để đảm bảo chất lượng tốt nhất. Hãy cùng ABM Việt Nam khám phá bí mật tạo nên loại nước giải khát này qua bài viết dưới đây!

Mục lục
Tổng quan về nước xá xị
Nước xá xị là gì ? Xá xị (hoặc “xá xị”) là một loại nước giải khát có hương vị đặc trưng của cây xá xị (Sassafras). Đây là một thức uống ngọt, có ga, phổ biến ở nhiều nơi tại Việt Nam. Nước xá xị thường có mùi thơm giống với các loại thảo mộc hoặc rễ cây, đặc biệt là mùi của cây xá xị, tạo cảm giác dễ chịu và mát lành.
Trong lịch sử, xá xị được ưa chuộng như một thức uống giải khát truyền thống, nổi tiếng với thương hiệu như “xá xị Chương Dương,” một trong những nhãn hiệu lâu đời nhất tại Việt Nam, được thành lập từ thập niên 1950. Vị của nước xá xị thường ngọt nhẹ, có chút vị gừng và thảo mộc, tương tự như một số loại root beer phương Tây, nhưng lại có nét riêng rất Việt Nam.
Sản phẩm nước xá xị thường được làm từ các thành phần như nước, đường, hương liệu xá xị, CO2 (tạo ga), và một số phụ gia bảo quản. Nước này chủ yếu được uống lạnh, giúp giải nhiệt vào những ngày nóng bức.
Quy trình sản xuất nước uống xá xị chi tiết
Quy trình sản xuất nước xá xị được thực hiện qua nhiều bước chi tiết, đảm bảo chất lượng và an toàn cho sản phẩm. Mô tả chi tiết từng bước trong quy trình như sau:
Xử lý nước
Nguồn nước: Công ty khai thác nước từ nguồn nước ngầm. Nước này thường có độ cứng cao và chứa nhiều tạp chất.
Xử lý nước lần 1:
-
Mục đích: Giảm độ cứng của nước và loại bỏ các hợp chất hữu cơ.
-
Quy trình: Nước ngầm được bơm lên và cho vào bể xử lý. Vôi được thêm vào để lắng đọng các tạp chất. Sau đó, nước được lắng và lọc để loại bỏ cặn bã và tạp chất, tạo ra nước xử lý 1.
Xử lý nước lần 2:
-
Mục đích: Đảm bảo nước đạt tiêu chuẩn nước ăn uống theo QCVN 01:2009/BYT.
-
Quy trình: Nước xử lý 1 tiếp tục được xử lý bằng hóa chất như vôi, clo và phèn. Sau khi pha hóa chất, nước được lắng và lọc qua các thiết bị lọc cát và lọc than để loại bỏ hoàn toàn tạp chất, tạo ra nước xử lý 2, dùng để nấu syrup và pha chế.

Nấu syrup
Mục đích: Tạo ra syrup có độ ngọt cao và ổn định, đồng thời tiêu diệt vi sinh vật để tăng thời gian bảo quản.
Quy trình:
-
Nước xử lý 2 được bơm vào nồi nấu và gia nhiệt đến 45-60°C.
-
Đường được thêm vào và khuấy đều với tốc độ 30-40 vòng/phút cho đến khi đường hòa tan hoàn toàn.
-
Sau đó, nhiệt độ được nâng lên 82-85°C và giữ ở mức này trong khoảng 30 phút để tiêu diệt vi sinh vật.
-
Cuối cùng, dung dịch syrup được lọc qua thiết bị lọc nóng để loại bỏ tạp chất.
Pha chế
-
Mục đích: Kết hợp syrup với các nguyên liệu khác để tạo ra nước xá xị.
-
Quy trình: Syrup đã nấu được pha trộn với các hương liệu, chất tạo màu và nước để tạo ra sản phẩm cuối cùng. Tỷ lệ pha chế được xác định theo công thức để đảm bảo hương vị và chất lượng sản phẩm.
Đóng chai
-
Mục đích: Đảm bảo sản phẩm được bảo quản và phân phối an toàn.
-
Quy trình: Nước xá xị sau khi pha chế được đóng vào các loại bao bì như chai nhựa, chai thủy tinh hoặc lon nhôm. Quá trình đóng chai được thực hiện trong môi trường vô trùng để tránh nhiễm khuẩn.
Các loại máy sử dụng trong giai đoạn đóng gói
Máy phóng nhãn màng co: Máy sẽ tự động phóng màng nhựa co quanh chai hoặc lon ở vị trí thân chai hoặc nắp.

Máy chiết rót: Tự động chiết rót nước xá xị vào các loại chai (nhựa, thủy tinh) hoặc lon.
Máy tiệt trùng chai: Đảm bảo môi trường đóng chai vô trùng, tránh nhiễm khuẩn trong quá trình đóng gói.
Kiểm tra chất lượng
-
Mục đích: Đảm bảo sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm trong quy trình sản xuất nước xá xị.
-
Quy trình: Sản phẩm sẽ được kiểm tra về cảm quan, hóa lý và vi sinh. Các chỉ tiêu này phải đạt yêu cầu theo quy định trước khi sản phẩm được đưa ra thị trường.
Bảo quản và phân phối
-
Mục đích: Đảm bảo sản phẩm giữ được chất lượng trong suốt quá trình lưu trữ và vận chuyển.
-
Quy trình: Sản phẩm được bảo quản trong kho mát, tránh ánh sáng trực tiếp và nhiệt độ cao. Sau khi kiểm tra chất lượng, sản phẩm sẽ được phân phối đến các điểm bán hàng.
Quy trình sản xuất nước xá xị không chỉ là sự kết hợp của công nghệ hiện đại mà còn là sự tỉ mỉ trong từng khâu từ chọn lọc nguyên liệu đến đóng gói sản phẩm. Chính nhờ quy trình này mà nước xá xị giữ được hương vị thảo mộc đặc trưng, mang đến sự giải khát tươi mát và đầy sảng khoái. Nếu bạn là người yêu thích loại nước uống truyền thống này, hãy yên tâm rằng mỗi chai nước xá xị bạn cầm trên tay đều trải qua một quá trình sản xuất nghiêm ngặt để mang lại chất lượng tốt nhất.
ABM – Việt Nam là đơn vị chuyên cung cấp các dòng máy công nghiệp hỗ trợ trong dây chuyền sản xuất hàng loạt, chất lượng máy được nhập khẩu chính hãng, giúp đem lại hoạt động sản xuất ổn định, nhiều tính năng nổi bật. Tại ABM – Việt Nam, chúng tôi không chỉ cung cấp các dòng máy với giá cả cạnh tranh, mà còn nhiều ưu đãi hấp dẫn dành cho khách hàng mới và khách hàng giới thiệu đến với ABM – Việt Nam.
